“BUNYOG NG KATIWALIAN: Boying Rimulya, ICC, at ang Impeachment Saga”

Wala nang paligoy-ligoy pa. Diretso sa punto: Maraming kuro-kuro, maraming tsismis, may totoo, may halong kasinungalingan—at ang sentro ng lahat ay si Ombudsman Boying Rimulya, ang pinagmumulan ng kontrobersiya na ngayon ay kumakalat na parang apoy sa buong bansa.

Ayon sa mga DDS at iba pang personalidad sa politika, posibleng kakasuhan si Rimulya, at may boses na nagsasabing puwede pang impeachment. Ang tanong ngayon: Posible nga ba? Kaya ba talagang humarap si Rimulya sa imbestigasyon at panindigan ang kanyang posisyon?

Ayon kay Attorney Israelito Torion, abogado ng pamilya Duterte, mayroong batayan ang posibilidad ng perjury laban kay Rimulya. Bakit? Dahil muling inamin ni Boying Rimulya na nakipag-ugnayan siya sa mga imbestigador ng International Criminal Court (ICC) noong nakaraang taon. Una, itinanggi niya ito sa Senado. Ngunit sa kasalukuyan, ayon sa kanyang pahayag, totoo ngang siya’y nakipag-meeting para protektahan ang mga Pilipinong testigo na kinakailangan sa ICC.

“Ang tanging layunin ko ay protektahan ang mga Pilipino,” wika ni Rimulya, malinaw na hindi niya nakikitang mali ang ginawa. “Kung in-arrange man ito ni Trilanes ang meeting, wala akong nakikitang kasalanan.” Isa itong paliwanag na puno ng tensyon—ang mga testigo, ang ICC, at ang seguridad ng mga Pilipino ay naging sentro ng debate, na tila isang eksena sa pelikula ng politika.

Matatandaan, sa Senado, itinanggi ni Rimulya na nakipag-ugnayan siya sa ICC. Ngunit ngayon, inamin niya. Ang pagbabago ng pahayag na ito ay posibleng maging batayan para sa kaso ng perjury—ngunit may hadlang. Bilang isang impeachable official, hindi siya basta-basta maaaring kasuhan sa criminal case. Ang solusyon, ayon sa kampo ng DDS at kay Torion, ay impeachment—isang hakbang na mas mabigat at mas dramatiko kaysa sa simpleng kasong kriminal.

Ang proseso ng impeachment ay hindi biro. Kailangan ng sufficient information, may probable cause, at higit sa lahat, dapat suportahan ng one-third ng mga kongresista. Ngunit sa kasalukuyang estado ng politika, tila imposibleng mangyari ito. Ang House of Representatives ay wala sa kampo ng DDS, at ang suporta para sa impeachment ni Rimulya ay napakaliit—halos wala.

Ang dinamika ng isyung ito ay kumplikado. Si Rimulya, bilang dating Justice Secretary, ay nakipag-meeting sa ICC upang protektahan ang mga Pilipino na magbibigay ng testimonya. Kasama niya sina Trilanes at ang dating PNP Chief na si Nicolas Torre. Ngunit sa Senado, ang linya ng gobyerno ay hindi dapat nakikipag-ugnayan sa ICC. Ito ang pinagmumulan ng tensyon—ang dating pahayag kontra sa kasalukuyang katotohanan.

Hindi lamang ito isyu ng politika. Isa rin itong laban ng katotohanan laban sa kasinungalingan. Ang mga testigo, ang mga dokumento, at ang bawat pahayag ni Rimulya ay bahagi ng isang malawak na network ng kontrobersiya. Ang bawat galaw, bawat salita, ay sinusuri ng mga abogado, ng media, at ng publiko.

Ngunit may halong drama at tensyon sa bawat hakbang. “Sige, kasuhan niyo ako, impeach niyo ako, walang problema,” wika ni Rimulya sa isang panayam. Isang tahimik ngunit matapang na hamon sa mga kritiko. Sa ganitong paraan, ipinapakita ng Ombudsman ang kanyang tapang at determinasyon na panindigan ang kanyang posisyon.

Sa kabila ng lahat, malinaw na may hadlang: bilang impeachable official, si Rimulya ay hindi pwedeng kasuhan ng criminal case. Ang Sandiganbayan o Ombudsman mismo ay walang kapangyarihang litisin siya sa krimen. Ang tanging paraan upang tanggalin siya sa pwesto ay impeachment. Ngunit kahit dito, ang posibilidad ay minimal. Ang kasalukuyang bilang ng kongresista na pabor sa impeachment ay kulang—isang propaganda lamang ang mga boses na nagsasabing “kakasuhan” siya.

Ang kwento ng kontrobersiya ay lumalampas sa simpleng usaping legal. Ito ay kwento ng politika, kapangyarihan, at moralidad. Ang bawat pahayag, bawat meeting, bawat inamin ni Rimulya ay pinapaloob sa isang masalimuot na senaryo ng intriga. Ang mga abogado, media, at pulitiko ay nagmamasid, naghihintay sa bawat hakbang, sa bawat detalye, sa bawat galaw na maaaring magbago ng direksyon ng laban.

Ngunit sa kabila ng lahat ng propaganda, pagbabago ng pahayag, at tensyon, may malinaw na katotohanan: si Boying Rimulya ay hindi basta-basta mapapalampas. Ang kanyang mga aksyon, paliwanag, at testimonya ay kritikal para sa hinaharap ng Ombudsman at sa moralidad ng gobyerno.

Ang mga DDS, abogado, at publiko ay patuloy na nagmamasid. Ang posibilidad ng impeachment ay patuloy na binabantayan, ngunit tila wala sa kasalukuyang estado ng politika ang suporta para magtagumpay. Ang tanong ngayon: Magkakaroon ba ng sapat na pwersa sa Kongreso upang simulan ang proseso? O mananatili lamang itong usap-usapan at propaganda, tulad ng sinasabi ng mga kritiko?

Sa bawat araw na lumilipas, lumalalim ang kontrobersiya. Ang ICC, ang Senado, ang gobyerno, at ang media ay magkakasamang bumubuo ng isang eksena ng intriga na puno ng tensyon at drama. Ang bawat hakbang ni Rimulya ay sinusuri, at bawat pahayag ay maaaring maging batayan para sa isang hakbang sa politika.

Ang tanong ay nananatiling matindi: Sino ang may tapang na harapin ang katotohanan? Sino ang may lakas ng loob na panindigan ang kanilang pahayag sa harap ng Senado, ng media, at ng publiko? Sa gitna ng lahat ng ito, isang bagay ang malinaw: ang politika sa Pilipinas ay parang bunyog—isang malakas na sigaw, isang walang tigil na galaw, at isang senyales na may pag-asa sa kabila ng intriga at kontrobersiya.

Sa huli, ang saga ni Boying Rimulya ay patuloy na umiikot sa mata ng publiko. Ang impeachment, ang mga alegasyon ng perjury, at ang kontrobersiya sa ICC ay bahagi ng mas malawak na kwento ng politika, kapangyarihan, at moralidad. Ang mga kababayan, lalo na sa Visayas at Mindanao, ay patuloy na nanonood at naghihintay—para sa katotohanan, para sa hustisya, at para sa bagong Pilipinas.

At sa bawat sigaw, bawat pahayag, at bawat hakbang ng imbestigasyon, ang bunyog ay patuloy: BUNYOG! BUNYOG! BUNYOG!—isang simbolo ng kaguluhan, tapang, at pag-asa sa gitna ng kasaysayan ng ating bansa.