Zaldico at ang Pagsuko: Misteryo, Intriga, at Pagbabalik ng Dating Mambabatas sa Pilipinas

Philippines: Zaldy Co in Madrid, Dubai or Singapore? OFWs hunt for fugitive  congressman

Naku, mga sangkay, may bagong balita sa ating bansa—isang balita na nagdudulot ng tensyon, speculation, at matinding kuryosidad sa publiko. Ang dating Congressman na si Zaldico, kilala sa kontrobersyal na mga proyekto, lalo na sa manumalyang flood control project sa Oriental Mindoro, ay umano’y nagpaparamdam na sa pamahalaan. Isang senyales na tila nagpapakita ng kanyang kahandaan na bumalik sa bansa matapos ang mahabang pananatili sa ibang bansa.

Ayon sa mga ulat, ipinadala ni Zaldico ang kanyang “feelers” o mensahe sa pamamagitan ng ilang pari na kilala niya, na ipinarating sa kapatid ng Ombudsman, si Boying Remulya, at sa ilang miyembro ng pamahalaan. Ngunit, malinaw na ito ay hindi pa direktang pagsuko. Ang mensahe raw ay para sa dialogue at pagpapaliwanag, hindi para sa agarang pag-aresto. Maraming nagtataka: totoong handa ba siyang bumalik, o isa lamang itong paraan para makahanap ng proteksyon habang pinaghahanda ang kanyang depensa?

Ang sitwasyon ni Zaldico ay napaka-sensational dahil sa dami ng kontrobersyal na detalye. Una, siya ay nakalabas ng bansa gamit ang Portuguese passport, kaya mahirap ma-extradite sa Pilipinas dahil walang extradition treaty sa pagitan ng Pilipinas at Portugal. Pangalawa, siya ay huli nang naitala sa mga video messages na ipinalabas niya noong nakaraang taon, kung saan ipinapakita niyang hindi raw siya kasali sa mga anomalya kundi “pinaglalagyan lamang ng kasalanan.”

Sa kabila ng kanyang pagpaparamdam, may ulat na si Zaldico ay nade-depress at nagkakaroon ng konsensya. Ayon sa mga sources, ang kanyang mga kaibigan at mga pari na ipinarating ang mensahe ay nagsasabi na tila gusto na niyang bumalik sa Pilipinas at makipag-ayos. Ngunit malinaw, hindi madali ang kanyang pagbabalik. Ang mga kasong kinakaharap niya ay malubha, at ang posibleng parusa ay mabigat.

Ang pagsasampa ng warrant of arrest laban kay Zaldico ay dalawang buwan na ang nakalipas mula nang utusan ni Pangulo Bongbong Marcos ang paglabas nito kaugnay sa anomalya sa Oriental Mindoro. Ang dating mambabatas ay kilala sa malawak na network ng koneksyon sa politika at negosyo, kaya naman ang kanyang pagpaparamdam ay puno ng intriga. Puwedeng may proteksyon sa loob ng pamahalaan, puwede ring ito ay bahagi ng estratehikong pag-uusap para sa kanyang depensa.

Ayon sa Interior Secretary John Vick Remulya, ang mga feelers ay ipinarating mula sa isang grupo ng mga pari. Subalit, ang impormasyon ay third-hand, ibig sabihin ay mula sa kaibigan ng kaibigan ng pari, kaya kailangan pa itong ma-verify at ma-develop. Sa kabila nito, malinaw na may interes si Zaldico na makipag-dialogo at ipaliwanag ang kanyang panig, lalo na kung ang layunin ay mabawasan ang kanyang sentensya at maayos ang kaso sa pamahalaan.

May mga spekulasyon rin na ang dating kongresista ay nag-iwas sa direktang komunikasyon sa pamahalaan dahil sa takot na maging biktima ng political vendetta. Sa kanyang mga video messages, ipinalabas niya na siya ay hindi kasali sa anomalya, at sinisi pa ang ibang partido, kabilang ang ilang opisyal. Ipinapakita nito ang kanyang taktika sa pampublikong imahe, na maaaring subukan niyang makabuo ng suporta o sympathy sa publiko bago tuluyang bumalik.

Ngunit sa likod ng lahat ng ito, may malaking tanong: totoong nade-depress ba si Zaldico, o ito ay istratehikong hakbang para sa pag-uusap sa pamahalaan? Ang kanyang posibleng depresyon ay maaaring indikasyon ng pagpapakonsensya, ngunit puwede rin itong manipulasyon upang mapagaan ang sentimyento ng publiko at awtoridad. Sa politika, ang bawat hakbang ay may malalim na dahilan, at sa kaso ni Zaldico, bawat kilos ay sinusubaybayan ng publiko at media.

Sandro Marcos tells Zaldy Co to return, says allegations dragging House in  the mud | GMA News Online

Ang sitwasyon ay lalong pinalala ng kakulangan ng direktang ebidensya. Habang may mga report na siya ay nasa Portugal, walang konkretong proof na nandoon siya. Gayunpaman, ang kanyang pagpaparamdam sa pamamagitan ng mga feelers ay isang indikasyon ng kanyang awareness na siya ay hinahanap at iniiwasan ng batas. Ito rin ay nagpapakita ng kanyang strategic na pag-iingat habang pinaghahandaan ang kanyang posibleng pagbabalik sa bansa.

Sa kasalukuyan, patuloy ang verification ng impormasyon. Ang mga awtoridad ay nakikipag-ugnayan sa grupo ng mga pari, sa mga kaalyado, at sa iba pang sources upang malaman kung totoong handa na si Zaldico na makipag-dialogo sa pamahalaan. Ang bawat tip at update ay sinusuri bago gumawa ng aksyon, dahil alam ng lahat na ang dating kongresista ay may network at resources upang makaiwas sa batas.

Sa kabila ng kontrobersiya, may ilang positibong aspekto: ang pagpaparamdam ni Zaldico ay puwedeng magbukas ng pinto para sa mas maayos na proseso ng kaso. Kung magiging state witness siya o makikipag-cooperate, puwede itong magbawas sa kanyang posibleng parusa at magbigay ng kaliwanagan sa publiko tungkol sa anomalya sa Oriental Mindoro. Ngunit malinaw, ang kanyang pagbabalik ay punong-puno ng tensyon at intriga, kaya’t kinakailangan ang maingat na pagproseso at legal na koordinasyon.

Sa huli, ang kasaysayan ni Zaldico ay paalala sa lahat na sa mundo ng politika at korapsyon, walang madaling daan sa hustisya. Ang bawat kilos ng isang public figure ay sinusuri, bawat mensahe ay pinag-iimbestigahan, at ang publiko ay nananatiling mapagmatyag at kritikal. Ang pagbalik ni Zaldico, kapag nangyari man, ay hindi lamang personal na hakbang, kundi isang sensational na kaganapan na haharapin ng pamahalaan at mamamayan.

Ang tanong na nananatili: Makikipag-dialogo ba talaga si Zaldico sa pamahalaan? O isa lamang itong paraan upang mapanatili ang kanyang proteksyon habang nasa ibang bansa? Ang sagot ay unti-unting lalabas sa mga susunod na linggo. Ang bawat Pilipino ay nakatingin sa balita, sa bawat update, at umaasang ang hustisya ay mapapatupad, at ang anomalya sa Oriental Mindoro ay mabibigyan ng linaw at resolusyon.

Sa panahon ng kontrobersiya at intriga, isang bagay ang malinaw: ang kasaysayan ni Zaldico ay hindi lamang tungkol sa isang dating kongresista. Ito ay kwento ng politika, pananagutan, at hustisya, isang tensyonadong kabanata na sinusubaybayan ng buong bansa. Ang bawat hakbang, bawat mensahe, bawat video ay mahalaga—dahil sa huli, ang katotohanan ay hihigit sa lahat ng spekulasyon at intriga.

Ang pagbabalik o pagpaparamdam ni Zaldico ay patuloy na magiging mainit na paksa sa media, vlogs, at social media. Ang bawat Pilipino ay may karapatang malaman ang katotohanan at magbigay ng opinyon. Sa ganitong paraan, ang balita ay hindi lamang nagiging sensational, kundi nagiging mapanuring paraan upang maipakita ang kahalagahan ng transparency, accountability, at hustisya sa bansa.